عصر اولین ها// ایمان کاهکش:خبرشهادت هدایت الله دیده بان، محیط بان باتجربه و مسیول منطقه حفاظت شده خائیز برگ دیگری از بی پناهی و مظلومیت این قشر بی دفاع رقم زد. نکته تاسف بار این که یک ماه قبل نیز یاسر مصدق محیط بان جوان پارک ملی گلستان نیز در اتفاقی مشابه توسط شکارچیان مورد اصابت گلوله قرار گرفت و به شهادت رسید. برپایه آمار منتشره حدود ۲۶۰۰ نفر در یگان حفاظت و محیط بانی سازمان محیط زیست در مناطق مختلف کشور مشغول به کار هستند که طی سال های اخیر بیش از ۱۵۰ نفر از آنان به شهادت رسیده و حدود ۴۰۰ نفر نیز به واسطه درگیری با شکارچیان، آتش سوزی و یا سقوط از ارتفاع مجروح شده اند؛ با این تفاسیر بیش از ۲۱ درصد محیط بانان مورد حادثه قرار گرفته اند.
در کنار برخی پیگیری ها و به نتیجه رسیدن پرونده حمله به محیط بانان که در پاره ای از موارد به اعدام قاتلین محیط بانان شهید هم منجر شده باید دانست که در حمایت از این قشر سختکوش اما بی دفاع، قانون حمایت قضایی و بیمه ای از مأموران یگان حفاظت محیط زیست و جنگلبانی و آیین نامه اجرایی آن در اردیبهشت ۱۳۹۹ مصوب و ابلاغ شد. با این حال عدم اصلاح قانون حمل سلاح موجب گردیده تا محیط بانان با محدودیت های قانونی و قضایی در حفاظت از محیط زیست و گونه های حیات وحش مواجه شوند. هر چند پیگیری ها برای اصلاح قانون ادامه دارد اما مهمترین رفع دغدغه های معیشتی و مشکلات قضای محیطبانان می تواند در انگیزه آفرینی و امیدبخشی به آنان تأثیرگذار باشد.
شهادت دو محیط بان طی سه ماه ابتدایی امسال نشان می دهد آن گونه که می بایست فرآیند قانونی و حمایتی از محیط بانان رضایت بخش نیست. از یکسو عدم بازدارندگی قانون و افزایش درگیری با محیط بانان و از سوی دیگر دستمزد پایین نسبت به حجم و وسعت کاری، شغل محیط بانی را به یکی از سخت ترین مشاغل تبدیل کرده است. از این رو در صورتی که اراده ای برای تغییر وضعیت فعلی باشد می توان برای بهبود شرایط محیط بان در حوزه معیشتی و تأمین امنیت جانی آنان برنامه ریزی کرد. بازنگری در مجوزهای صادره حمل سلاح و سختگیری بیشتر در اعمال قانون برای دارندگان سلاح غیرمجاز، آموزش مردم و اطلاع رسانی به جوامع محلی برای تغییر نوع نگرش جامعه به محیط بانان که بعضاً انجام وظیفه از آنان چهره ی نامحبوبی ترسیم کرده، مدیریت هوشمند و نرم افزاری مناطق تحت حفاظت برای کاهش حجم کاری و وسعت فعالیت محیط بانان و همچنین اصلاح قانون حمل سلاح توسط محیط بان و حمایت قضایی بیشتر از جمله مواردی است که می تواند در کاهش حوادث مشابه و از دست رفتن سرمایه انسانی ارزشمند حوزه محیط زیست نقش بسزایی داشته باشد.
