عصر اولین ها//هشام خنافره خبرنگار وفعال اجتماعی: ۲۵ شهریور قرار است «جشنواره خرما» در شادگان برگزار شود؛ اما این جشنواره با واقعیت تلخ نخلستانها در تضاد است. محصول خرمای امسال یکی از کمبارترین و بیکیفیتترین محصولات سالهای اخیر بوده، هزاران نخل در اثر خشکسالی و بیعدالتی در توزیع آب از بین رفتهاند و نخلهای باقیمانده آخرین نفسهای خود را میکشند.
این وضعیت نتیجه یک یا دو سال نیست، بلکه حاصل چندین سال بیمهری و کمتوجهی به شادگان است؛ وضعیتی که نهتنها معیشت نخلداران را تهدید میکند، بلکه هویت فرهنگی و تاریخی شادگان را نیز در معرض خطر قرار داده است.
بسیاری از نخلداران و شهروندان بر این باورند که عنوان «جشنواره خرما» چندان مناسب نیست؛ چرا که تصویری جشنآلود و غیرواقعی از شادگان ارائه میدهد، در حالی که نخلها در حال نابودی هستند و مشکلات واقعی مردم نادیده گرفته میشود. از همین رو پیشنهاد تغییر نام جشنواره به «نوای نخل» مطرح شده است؛ نامی که بازتابی از واقعیتهای تلخ نخلستانها باشد، نوایی که از مظلومیت نخلهای تشنه برمیخیزد و صدای واقعی مردم و نخلداران را منتقل میکند.
مشکل اصلی نخل در شادگان، بیعدالتی در توزیع آب و کاهش سهم حقآبه این منطقه است. بدون مدیریت عادلانه و پایدار منابع آب، نه نخیلی باقی میماند و نه محصولی برای جشن. بنابراین ضروری است حساسیت و نظارت جدی بر روند توزیع آب اعمال شود و مطالعات علمی و عملی برای آبیاری نوین نخلستانها و مدیریت بهینه منابع در دستور کار قرار گیرد.
«نوای نخل» میتواند فرصتی برای بازدید میدانی مسئولان ملی باشد؛ دعوت از اعضای کمیسیون کشاورزی مجلس، وزرای جهاد کشاورزی و نیرو و نیز نمایندگان حوزه بالادست رودخانه جراحی برای مشاهده واقعیت، میتواند تصویری روشن از مشکلات مردم ارائه کند. جهاد کشاورزی شادگان نیز باید انواع نخلهای مناسب برای اقلیم منطقه را معرفی کند و حمایت عملی از نخلداران در زمینه کاشت، نگهداری و مدیریت محصول بهعمل آورد.
شادگان شهری است که نمادش نخل است؛ نخل نه فقط یک درخت، بلکه نشانهای از زندگی، ایستادگی و هویت مردمان این دیار است. هر رهگذری که به شادگان میآید، انتظار دارد ورودی شهرها با قامت نخلها آراسته باشد و سیمای شهری بازتابدهنده این هویت دیرینه باشد. از همین رو، کاشت نخل در ورودیهای شادگان، خنافره و دارخوین باید بهصورت برنامهریزیشده و مستمر انجام گیرد و هرگز به کارهای نمادین یا رفعتکلیفی محدود نشود.
از سوی دیگر، انتقال آب از دریا و تخصیص حداکثری حق آبه شادگان از جراحی باید جزو مطالبات جدی نماینده مردم شادگان باشد تا حیات نخلستانها و زندگی مردم تضمین گردد.
وقتی نخلهای شادگان یکییکی زیر بار خشکسالی و بیعدالتی حقآبه جان میدهند، دیگر نام جشنواره نخل روا نیست. بیاییم آن را نوای نخل بنامیم؛ نوایی از مظلومیت هزاران نخل تشنه و فریاد اعتراضی مردمی که زندگیشان با نخل گره خورده است.
